<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss version="2.0" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"><channel><title>Newsy z kategorii z kategorii historia powszechna</title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/</link><description>Newsy z kategorii historia powszechna w serwisie Kroniki Dziejów.</description><generator>Grupa KB.pl sp. z o.o.</generator><language>pl</language><atom:link href="https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/feeds/" rel="self" type="application/atom+xml"/><item><title><![CDATA[ W jednym z regionów Polski zginęło nawet 84% ludności. Przerażający bilans XVII wieku w Polsce ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/rzeczpospolita-obojga-narodow-historia-_z/</link><description><![CDATA[ Zawarta pomiędzy Polską a Litwą unia lubelska umożliwiła powstanie Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Utworzone państwo polsko-litewskie miało imponujące terytorium, co pokazuje załączona mapa. Rozwijały się nauka, kultura, oświata i gospodarka, chociaż ta ostatnia chyba jednak wolniej, niż życzyłoby sobie tego społeczeństwo. Z kolei reformacja w Polsce przebiegła spokojniej, niż miało to miejsce na zachodzie Europy. Polska i Litwa funkcjonowały w tej formule aż do momentu rozbiorów. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/rzeczpospolita-obojga-narodow-historia-_z/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Wed, 05 Aug 2026 15:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1951/herb-rzeczpospolitej-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1951/herb-rzeczpospolitej-ds.webp"><media:title type="html">W jednym z regionów Polski zginęło nawet 84% ludności. Przerażający bilans XVII wieku w Polsce</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Nazywał polskiego króla „małpą” i szykował zamach stanu. Spisek Sobieskiego wywołał powszechny szok ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/jan-iii-sobieski-lew-liechistanu-_z/</link><description><![CDATA[ Przyszły hetman i polski król Jan III Sobieski miał niezwykle bogaty w ciekawostki życiorys. Swoje pierwsze bitwy staczał jeszcze w czasie powstania Chmielnickiego. Był zażartym zwolennikiem opcji francuskiej, z tego też powodu spiskował nawet przeciwko Michałowi Korybutowi Wiśniowieckiemu. Zarówno jeszcze jako hetman, jak i już jako król Polski wielokrotnie staczał bitwy z wojskami tureckimi, w tym tę najsłynniejszą, stoczoną pod Wiedniem. Przedstawiamy najważniejsze informacje o legendarnym bohaterze odsieczy wiedeńskiej. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/jan-iii-sobieski-lew-liechistanu-_z/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Tue, 04 Aug 2026 17:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1949/jan-sobieski-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1949/jan-sobieski-ds.webp"><media:title type="html">Nazywał polskiego króla „małpą” i szykował zamach stanu. Spisek Sobieskiego wywołał powszechny szok</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Wzięła ślub z wrogiem matki, a po kilku tygodniach została wdową. Na jej pogrzeb z całej rodziny przyjechał tylko ojciec ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/historia-kick-kennedy/</link><description><![CDATA[ Gdyby Joseph Kennedy miał kiedykolwiek przyznać, które z jego dziewięciorga dzieci kochał najbardziej, prawdopodobnie długo by się wahał. Ale raz się zdradził. „Wszystkie moje kaczątka są łabędziami” – mawiał o swoim potomstwie – „ale Kick była wyjątkowo wyjątkowa”. Czwarta z kolei latorośl Rose i Josepha Kennedych, ukochana siostra Jacka, była buntowniczką, która bez wahania mówiła „nie”, gdy wszyscy oczekiwali „tak” – i odwrotnie. Miała czelność wybrać własną drogę, z dala od wpływów Kennedych. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/historia-kick-kennedy/</guid><pubDate>Tue, 04 Aug 2026 13:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1935/Kennedy_family_portrait_photograph_KFC-008-019-p0001-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1935/Kennedy_family_portrait_photograph_KFC-008-019-p0001-ds.webp"><media:title type="html">Wzięła ślub z wrogiem matki, a po kilku tygodniach została wdową. Na jej pogrzeb z całej rodziny przyjechał tylko ojciec</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Kiedy w Europie zabrakło chleba, pojawiło się widmo komunizmu. Przerażający skutek klęski z 1847 roku ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/najwieksze-kryzysy-gospodarcze-swiata-_z/</link><description><![CDATA[ Przyglądając się historii kryzysów gospodarczych, można odnieść wrażenie, że te mniejsze przechodzą bez poważniejszych konsekwencji. Owszem odczuwają je obywatele, czasem upadnie kilka fortun, ale w skali dziejów państwa czy świata są incydentami. Jednak największe kryzysy gospodarcze to takie, które zmieniły bieg historii. Właśnie takim kryzysom chciałabym się przyjrzeć w poniższym artykule. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/najwieksze-kryzysy-gospodarcze-swiata-_z/</guid><author>lw@kronikidziejow.pl (Ludwika Wykurz)</author><pubDate>Mon, 03 Aug 2026 17:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1944/kryzys-bankowy-XV-w-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1944/kryzys-bankowy-XV-w-ds.webp"><media:title type="html">Kiedy w Europie zabrakło chleba, pojawiło się widmo komunizmu. Przerażający skutek klęski z 1847 roku</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Świętowali zwycięstwo i ściągali zbroje. Wtedy zza wzgórz wyłonił się krwawy koszmar ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/bitwa-pod-crotone-rzez/</link><description><![CDATA[ Rok 982 zapisał się w historii krwią pod murami Crotone. To starcie miało konsekwencje znacznie większe, niż mogłoby się wydawać — i dla chrześcijańskich władców, i dla tych, którzy marzyli o przejęciu kontroli nad południem Italii. Na czele jednej strony stanął cesarz Otton II, przekonany, że potrafi zatrzymać nadciągające zagrożenie. Naprzeciw niego ruszyły wojska arabskie, gotowe poszerzyć swoje wpływy. Najbardziej zaskakujące jest jednak to, że bitwa nie rozstrzygnęła się w jednym momencie: miała dwa wyraźne akty. Najpierw zwycięstwo świętowali Niemcy i ich sprzymierzeńcy… ale potem sytuacja odwróciła się w sposób, którego nikt nie przewidział. Ostatecznie to muzułmanie wyszli z tego starcia zwycięsko. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/bitwa-pod-crotone-rzez/</guid><author>mariuszsamp1990@gmail.com (Mariusz Samp)</author><pubDate>Sun, 02 Aug 2026 17:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/6/689/rzez-w-bitwie-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/6/689/rzez-w-bitwie-ds.webp"><media:title type="html">Świętowali zwycięstwo i ściągali zbroje. Wtedy zza wzgórz wyłonił się krwawy koszmar</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Nocne obrzędy wywołały panikę w Rzymie. Dlaczego Senat bał się wolności kobiet? ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/nocne-orgie-wino-i-panika-w-senacie-najwiekszy-skandal-starozytnego-swiata/</link><description><![CDATA[ Muzyka, śpiew, dzikie pląsy i wino płynące bez końca. Dla jednych – święty rytuał, dla innych – niebezpieczna rozpusta, która mogła rozsadzić państwo od środka. Bachanalia, rzymskie obchody ku czci Bachusa, wyglądały początkowo jak niewinna rozrywka. A potem coś się zmieniło: pojawiły się oskarżenia, wybuchł skandal, ruszyły represje i narastał lęk przed tym, co dla Rzymu było szczególnie groźne… kobiecą niezależnością. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/nocne-orgie-wino-i-panika-w-senacie-najwiekszy-skandal-starozytnego-swiata/</guid><author>emil.kwidzinski@gmail.com (Emil Kwidziński)</author><pubDate>Sat, 01 Aug 2026 19:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/6/673/Peter_Paul_Rubens_011--2100Q75-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/6/673/Peter_Paul_Rubens_011--2100Q75-ds.webp"><media:title type="html">Nocne obrzędy wywołały panikę w Rzymie. Dlaczego Senat bał się wolności kobiet?</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Najsłynniejsza czarna lista w historii. Kościół chciał je zniszczyć, a stworzył przewodnik dla ciekawskich ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/koscielny-indeks-ksiag-zakazanych/</link><description><![CDATA[ Przez ponad cztery stulecia w murach Watykanu powstawał spis książek, których nie wolno było czytać. Oficjalnie miał chronić wiarę i sumienia wiernych — w praktyce urósł do rangi dokumentu, który do dziś rozpala emocje i rodzi niewygodne pytania. Co tak naprawdę trafiało na tę listę… i dlaczego? ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/koscielny-indeks-ksiag-zakazanych/</guid><author>emil.kwidzinski@gmail.com (Emil Kwidziński)</author><pubDate>Fri, 31 Jul 2026 17:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/588/Index_Librorum_Prohibitorum_1711--2100Q75-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/588/Index_Librorum_Prohibitorum_1711--2100Q75-ds.webp"><media:title type="html">Najsłynniejsza czarna lista w historii. Kościół chciał je zniszczyć, a stworzył przewodnik dla ciekawskich</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Napoleon w Egipcie: genialny plan, który skończył się pułapką ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/napoleon-wyprawa-do-egiptu/</link><description><![CDATA[ Wyprawa Napoleona do Egiptu to opowieść o ryzyku, które mogło wynieść go na szczyt albo pogrzebać na zawsze. Najpierw błyskotliwe ruchy i triumf pod piramidami, wcześniej zaskakujące przejęcie Malty, a potem coraz ciaśniejsza pułapka: Syria, narastające problemy i Akka, która nie miała prawa się utrzymać… a jednak. Co naprawdę stało za tą kampanią i dlaczego jej wynik mógł przesądzić o przyszłości Francji? Kulisy tej wyprawy potrafią zaskoczyć bardziej, niż się wydaje. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/napoleon-wyprawa-do-egiptu/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Thu, 30 Jul 2026 06:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/591/Wyprawa-Napoleona-do-Egiptu-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/591/Wyprawa-Napoleona-do-Egiptu-ds.webp"><media:title type="html">Napoleon w Egipcie: genialny plan, który skończył się pułapką</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Uzbroił bolszewików, by ratować miasto. Nie przewidział, do czego użyją tej broni ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/rewolucja-pazdziernikowa-w-rosji-przyczyny-_z/</link><description><![CDATA[ W nocy 6/7 listopada (24/25 X, wg kalendarza juliańskiego) 1917 roku, demokratyczna republikańska Rosja stała się Republiką Radziecką. Oddziały bolszewickie „Czerwonej Gwardii” zdobyły Pałac Zimowy, aresztowano ministrów Rządu Tymczasowego. W.I. Lenin, który przygotował powstanie, stanął na czele Rady Komisarzy Ludowych – pierwszego rządu radzieckiego. Bolszewicka rewolucja, zapoczątkowana w Piotrogrodzie, stopniowo objęła cały kraj. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/rewolucja-pazdziernikowa-w-rosji-przyczyny-_z/</guid><pubDate>Wed, 29 Jul 2026 15:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1921/Rewolucja-pazdziernikowa-1917-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1921/Rewolucja-pazdziernikowa-1917-ds.webp"><media:title type="html">Uzbroił bolszewików, by ratować miasto. Nie przewidział, do czego użyją tej broni</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Kazimierz Wielki trzy razy planował jej małżeństwo. Za każdym razem chodziło o politykę ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/elzbieta-corka-kazimierza-wielkiego-_z/</link><description><![CDATA[ Król Polski, Kazimierz Wielki (ur. 1310 – zm. 1370) nie pozostawił męskiego potomka, więc to na nim zakończyła się królewska linia Piastów. Królewskie córki odegrały znaczące role, w prowadzonej przez władcę polityce wewnętrznej i zagranicznej. Elżbieta Kazimierzówna, starsza córka Kazimierza Wielkiego, urodzona z małżeństwa z Aldoną Anną Giedyminówną, od najmłodszych lat stanowiła swoistą kartę przetargową w kontaktach z Wittelsbachami, Luksemburczykami i zachodniopomorskimi Piastami. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/elzbieta-corka-kazimierza-wielkiego-_z/</guid><pubDate>Mon, 27 Jul 2026 17:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1918/Elzbieta-corka-Kazimierza-Wielkiego-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1918/Elzbieta-corka-Kazimierza-Wielkiego-ds.webp"><media:title type="html">Kazimierz Wielki trzy razy planował jej małżeństwo. Za każdym razem chodziło o politykę</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Mówili o wolności i postępie. W rzeczywistości oddawali władzę jednemu człowiekowi ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/absolutyzm-oswiecony-w-praktyce/</link><description><![CDATA[ Absolutyzm oświecony brzmi jak sprzeczność, a jednak w XVIII wieku stał się politycznym eksperymentem, który odmienił Europę. Władcy tacy jak Fryderyk II i Józef II nie chcieli oddawać ani grama kontroli – jednocześnie obiecywali rozum, postęp i „dobro poddanych”. Reformy prawa, szkoły, administracji… wszystko miało działać sprawniej i nowocześniej. Tylko czy za hasłami o naprawie państwa kryła się prawdziwa troska, czy sprytna strategia umacniania tronu? Zobacz, co dokładnie wprowadzali „oświeceni monarchowie” i dlaczego ich decyzje do dziś rozpalają spory wśród historyków. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/absolutyzm-oswiecony-w-praktyce/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Mon, 27 Jul 2026 13:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/576/Fryderyk-II-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/576/Fryderyk-II-ds.webp"><media:title type="html">Mówili o wolności i postępie. W rzeczywistości oddawali władzę jednemu człowiekowi</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Ta wojna po raz pierwszy złamała potęgę imperialnej Rosji. Mało kto o niej pamięta ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/wojna-krymska-starcie-xix-wiecznych-mocarstw-_z/</link><description><![CDATA[ Wojna krymska, trochę w Polsce zapomniana, była ważnym wydarzeniem w XIX wieku. Rozbiła tzw. Święte Przymierze, zmieniła relacje między największymi mocarstwami Europy. Warto przypomnieć ten konflikt w kontekście współczesnych wydarzeń. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/wojna-krymska-starcie-xix-wiecznych-mocarstw-_z/</guid><author>lw@kronikidziejow.pl (Ludwika Wykurz)</author><pubDate>Mon, 27 Jul 2026 06:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1917/wojna-krymska-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/19/1917/wojna-krymska-ds.webp"><media:title type="html">Ta wojna po raz pierwszy złamała potęgę imperialnej Rosji. Mało kto o niej pamięta</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Ludzie mieli tracić majątki przez tulipany. Historycy sprawdzili, ile w tym prawdy ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/pierwsza-banka-spekulacyjna-w-historii/</link><description><![CDATA[ W XVII‑wiecznej Holandii tulipany przestały być zwykłymi kwiatami. W krótkim czasie urosły do rangi znaku prestiżu, towaru, o który rywalizowano jak o złoto, a potem… iskry, która odpaliła jedną z najbardziej legendarnych finansowych katastrof w dziejach. Co naprawdę wydarzyło się podczas tulipanowej gorączki — i gdzie kończy się fakt, a zaczyna mit? Za chwilę historia, która wciąga jak thriller i zostawia z ekonomiczną przestrogą na przyszłość. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/pierwsza-banka-spekulacyjna-w-historii/</guid><author>emil.kwidzinski@gmail.com (Emil Kwidziński)</author><pubDate>Sun, 26 Jul 2026 13:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/4/499/SA_4920-Anno_1637._De_tulpenwindhandel--2100Q75-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/4/499/SA_4920-Anno_1637._De_tulpenwindhandel--2100Q75-ds.webp"><media:title type="html">Ludzie mieli tracić majątki przez tulipany. Historycy sprawdzili, ile w tym prawdy</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Polska miała dwóch królów naraz. Słynny wyścig na Wawel rozstrzygnął się w kilka tygodni ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/maksymilian-ii-habsburg-elekcja/</link><description><![CDATA[ Maksymilian II Habsburg o koronę Rzeczypospolitej zaczął zabiegać zaskakująco wcześnie — tyle że… wcale nie planował jej dla siebie. Jego nazwisko nagle wypłynęło jako oficjalna kandydatura, zgłoszona w Polsce przez własnego wysłannika, i to bez jego wiedzy. To wystarczyło, by przeciwnicy natychmiast się zjednoczyli. W tym samym czasie na scenę wkroczyli Stefan Batory i Anna Jagiellonka, a gra o tron przybrała tempo, którego nikt nie przewidział. Ruszył wyścig: kto pierwszy doprowadzi do zaprzysiężenia nowego władcy, ten może wygrać wszystko. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/maksymilian-ii-habsburg-elekcja/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Sat, 25 Jul 2026 15:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/6/675/Maksymilian-II-Habsburg-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/6/675/Maksymilian-II-Habsburg-ds.webp"><media:title type="html">Polska miała dwóch królów naraz. Słynny wyścig na Wawel rozstrzygnął się w kilka tygodni</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Twórca potęgi militarnej ZSRR stracił wszystko. Stalin nie spoczął, dopóki go nie zgładził ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/rewolucjonista-lew-trocki/</link><description><![CDATA[ Lew Trocki to postać, która do dziś dzieli historyków i rozpala wyobraźnię. Fanatycznie oddany rewolucji, szybko stał się śmiertelnym rywalem Józefa Stalina — a potem człowiekiem skazanym na tułaczkę i życie w cieniu polowania. Jak to możliwe, że jeden z najważniejszych przywódców marksistów poza ZSRR wylądował na politycznym wygnaniu? Co naprawdę stało za jego konfliktami z kremlowską elitą? I dlaczego finał tej historii rozegrał się aż w Meksyku? Oto opowieść o Lwie Trockim. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/rewolucjonista-lew-trocki/</guid><author>lw@kronikidziejow.pl (Ludwika Wykurz)</author><pubDate>Fri, 24 Jul 2026 19:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/563/Lew-Trocki-na-Syberii-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/563/Lew-Trocki-na-Syberii-ds.webp"><media:title type="html">Twórca potęgi militarnej ZSRR stracił wszystko. Stalin nie spoczął, dopóki go nie zgładził</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Zrobili z żony cesarza „nierządnicę” i przypisali jej 25 mężczyzn jednej nocy. Tak Rzym pozbył się zbyt ambitnej kobiety ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/messalina-rzymska-cesarzowa-ktora-nie-znala-granic/</link><description><![CDATA[ Gdy Rzym pogrążał się we śnie, po mieście krążyły szepty, że ona w tym czasie otwierała drzwi własnego przybytku rozpusty. Gdy cesarz wydawał rozkazy, coraz więcej osób podejrzewało, że prawdziwe decyzje zapadają gdzie indziej – w cieniu, tam gdzie pociąga się za niewidzialne nici. Waleria Messalina, żona Klaudiusza, do dziś rozpala wyobraźnię jako jedna z najbardziej skandalizujących postaci starożytności. Tylko czy naprawdę była „ladacznicą”, jak chcieli jej wrogowie, czy raczej kobietą, która odważyła się postawić wszystko na jedną kartę w świecie, gdzie ambicja u kobiety była niewybaczalnym grzechem? ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/messalina-rzymska-cesarzowa-ktora-nie-znala-granic/</guid><author>emil.kwidzinski@gmail.com (Emil Kwidziński)</author><pubDate>Fri, 24 Jul 2026 13:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/530/Messalina_Peder_Severin_Kr%C3%B8yer_-_Gothenburg_Museum_of_Art_-_GKM_0173.tif--2100Q75-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/530/Messalina_Peder_Severin_Kr%C3%B8yer_-_Gothenburg_Museum_of_Art_-_GKM_0173.tif--2100Q75-ds.webp"><media:title type="html">Zrobili z żony cesarza „nierządnicę” i przypisali jej 25 mężczyzn jednej nocy. Tak Rzym pozbył się zbyt ambitnej kobiety</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Polscy jeźdźcy pokonywali 150 km na dobę i nie brali jeńców. Diabelska jazda, której bała się cała Europa ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/odsiecz-wiedenska-data-tlo-przebieg-_z/</link><description><![CDATA[ Lekka jazda polska zwana lisowczykami siała postrach w XVII-wiecznej Europie. Pod koniec 1619 roku o skuteczności tej formacji mieli okazję przekonać się na własnej skórze Siedmiogrodzianie pod wodzą Jerzego Rakoczego (bitwa pod Humiennem). Zwycięskie starcie przeszło do historii pod nazwą pierwszej odsieczy wiedeńskiej. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/odsiecz-wiedenska-data-tlo-przebieg-_z/</guid><author>mariuszsamp1990@gmail.com (Mariusz Samp)</author><pubDate>Thu, 23 Jul 2026 06:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/18/1898/lisowczycy-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/18/1898/lisowczycy-ds.webp"><media:title type="html">Polscy jeźdźcy pokonywali 150 km na dobę i nie brali jeńców. Diabelska jazda, której bała się cała Europa</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Wprowadzili dobę, która miała 10 godzin. Najdziwniejszy pomysł rewolucjonistów nie przetrwał na papierze ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/kalendarz-rewoolucyjny-powstanie-przyczyny-_z/</link><description><![CDATA[ Można zastanawiać się jak daleko można się posunąć wprowadzając zmiany, które będą dotyczyć każdego obywatela państwa. Jak się okazuje można zmienić nawet to jak skonstruowany jest rok. Stało się tak we Francji po tym, jak wybuchła rewolucja francuska. Jednym z charakterystycznych dla tej rewolucji elementów jest francuski kalendarz rewolucyjny lub też republikański. Oryginalność opracowanych i wprowadzonych w życie rozwiązań, w tym kształtu roku, miesięcy i tego, co wchodzi w ich skład z pewnością jest warta tego, aby się z nimi zapoznać. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/kalendarz-rewoolucyjny-powstanie-przyczyny-_z/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Wed, 22 Jul 2026 15:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/18/1896/Poczatek-rewolucji-francuskiej-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/18/1896/Poczatek-rewolucji-francuskiej-ds.webp"><media:title type="html">Wprowadzili dobę, która miała 10 godzin. Najdziwniejszy pomysł rewolucjonistów nie przetrwał na papierze</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ W ścianie pałacu znaleźli tajną skrytkę. Dokumenty ze schowka przesądziły o losie Ludwika XVI ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/proces-i-egzekucja-ludwika-xvi/</link><description><![CDATA[ Schyłek XVIII wieku. Francją wstrząsa rewolucja, Bastylia legła w gruzach — ale prawdziwy punkt zwrotny miał dopiero nadejść. Najpierw obalenie monarchii, potem aresztowanie króla, a wreszcie proces, który postawił Ludwika XVI pod ścianą. Zdetronizowany władca traci koronę, a na jego miejsce wkracza republika. Co dokładnie mu zarzucono? Jak wyglądał sąd nad „Ludwikiem Kapetem” i które momenty przesądziły o wyroku? W kolejnych częściach przyglądamy się kluczowym etapom procesu, oskarżeniom i finałowi, którego nie dało się już cofnąć — egzekucji oraz dramatowi, jaki spadł na jego rodzinę. 21 stycznia 1793 roku to data, której Francja nie zapomniała. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/proces-i-egzekucja-ludwika-xvi/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Tue, 21 Jul 2026 19:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/569/Ludwik-XVI-krol-Francji-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/569/Ludwik-XVI-krol-Francji-ds.webp"><media:title type="html">W ścianie pałacu znaleźli tajną skrytkę. Dokumenty ze schowka przesądziły o losie Ludwika XVI</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Henryk V dostał „trupy na miejsce żywych”. Tajemniczy meldunek spod murów Wrocławia ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/bitwa-na-psim-polu-ciekawostki/</link><description><![CDATA[ Część historyków twierdzi, że u schyłku wojny polsko‑niemieckiej w 1109 roku doszło do starcia, które przeszło do legendy jako bitwa na Psim Polu. Trop prowadzi do jedynego kronikarza, który opisał to wydarzenie — Mistrza Wincentego Kadłubka. Jest jednak poważny problem: jego opowieść kłóci się z relacją Anonima zwanego Gallem, autora żyjącego najbliżej tamtych dni i milczącego o takim boju. Skąd ta rozbieżność? Czy Psie Pole to zapomniana bitwa, czy później dopisana historia? Sprawdźmy, co naprawdę mogło się tam wydarzyć. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/bitwa-na-psim-polu-ciekawostki/</guid><author>mariuszsamp1990@gmail.com (Mariusz Samp)</author><pubDate>Mon, 20 Jul 2026 19:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/553/Bitwa-na-psim-polu-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/553/Bitwa-na-psim-polu-ds.webp"><media:title type="html">Henryk V dostał „trupy na miejsce żywych”. Tajemniczy meldunek spod murów Wrocławia</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Zamach, który wstrząsnął rodziną królewską. Tak zginął mentor króla Karola III ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/smierc-lorda-mounbattena-cios-dla-windsorow-_z/</link><description><![CDATA[ 27 sierpnia 1979 roku na łodzi, którą lord Mouthbatten odpływał z półwyspu Mullaghmore u wybrzeży Irlandii wybuchła bomba. Zginął Louis Mountbatten i inne trzy osoby obecne na pokładzie. Wiele lat później, odwiedzając to miejsce, książę Walii Karol miał powiedzieć: „Lord Mountbatten reprezentował dziadka, którego nigdy nie miałem”. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/smierc-lorda-mounbattena-cios-dla-windsorow-_z/</guid><author>lw@kronikidziejow.pl (Ludwika Wykurz)</author><pubDate>Sun, 19 Jul 2026 13:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/18/1891/lord-mountbatten-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/18/1891/lord-mountbatten-ds.webp"><media:title type="html">Zamach, który wstrząsnął rodziną królewską. Tak zginął mentor króla Karola III</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Odkryto listy Curie i Einsteina. Już wiemy, co naprawdę ich łączyło ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/einstein-mowil-ze-ta-relacja-jest-najpiekniejsza-rzecza-jaka-mu-sie-przydarzyla-w-zyciu-co-laczylo-go-z-maria-curie-sklodowska/</link><description><![CDATA[ Mało kto pamięta, że Maria Curie-Skłodowska i Albert Einstein — dwa najjaśniejsze umysły swojej epoki — byli sobie znacznie bliżsi, niż wynika to z podręczników. Przez ponad dwie dekady prowadzili intensywną, pełną niuansów korespondencję, a setki ich listów dopiero niedawno zebrano w publikacji przygotowanej przez Fundację Rozwoju Edukacji dla Przemysłu oraz Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie. To nie są suche wymiany uprzejmości: między wierszami widać naukowe spory, zachwyt nad odkryciami, ale też zaskakująco osobiste wyznania i emocje, których nikt by się po nich nie spodziewał. Co tak naprawdę ich łączyło — i dlaczego ta relacja wciąż potrafi zaskoczyć? ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/einstein-mowil-ze-ta-relacja-jest-najpiekniejsza-rzecza-jaka-mu-sie-przydarzyla-w-zyciu-co-laczylo-go-z-maria-curie-sklodowska/</guid><author>kkm@kronikidziejow.pl (Katarzyna Kaźmierczak-Milewska)</author><pubDate>Sun, 19 Jul 2026 06:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/1/104/einstein-i-maria-curie-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/1/104/einstein-i-maria-curie-ds.webp"><media:title type="html">Odkryto listy Curie i Einsteina. Już wiemy, co naprawdę ich łączyło</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Pruski zamachowiec przebił go włócznią i odciął mu głowę. Ostatnie minuty misji św. Wojciecha z 997 roku ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/swiety-wojciech-jakiego-nie-znasz-tajemnice/</link><description><![CDATA[ Święty Wojciech – męczennik i patron Polski – to postać, której biografia bardziej przypomina opowieść pełną ryzyka niż spokojne życie duchownego. Od pierwszych lat związany z Kościołem, w Czechach bez wahania stawał przeciwko możnym, broniąc wiary i zasad, które dla wielu były niewygodne. Gdy napięcie sięgnęło zenitu, podjął decyzję, która mogła skończyć się tylko w jeden sposób: wyruszył na niebezpieczną misję do pogańskich Prus. Rok 997 przyniósł finał, który wstrząsnął Europą – a potem zaczęła się jeszcze bardziej zagadkowa historia: co stało się z jego relikwiami i dlaczego ich los przez stulecia budził tyle pytań? To właśnie ta opowieść pokaże, jak jeden człowiek i narosła wokół niego legenda potrafili zmienić bieg dziejów Polski i chrześcijaństwa. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/swiety-wojciech-jakiego-nie-znasz-tajemnice/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Sat, 18 Jul 2026 15:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/534/Swiety-Wojciech-na-obrazie-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/534/Swiety-Wojciech-na-obrazie-ds.webp"><media:title type="html">Pruski zamachowiec przebił go włócznią i odciął mu głowę. Ostatnie minuty misji św. Wojciecha z 997 roku</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Wersal miał olśniewać Europę. Za jego złotymi fasadami kryły się gigantyczne koszty ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/koszty-budowy-wersalu/</link><description><![CDATA[ Wersal nie powstał po prostu „z rozmachem” — jego budowa była jednym z najbardziej ryzykownych i widowiskowych projektów XVII wieku, a zarazem perfekcyjnie wyreżyserowanym spektaklem władzy Ludwika XIV. To, co dziś oglądają miliony zachwyconych turystów, przez dziesięciolecia rodziło się krok po kroku, w huku narzędzi i pod presją terminów, z udziałem tysięcy rzemieślników, architektów i artystów. Właśnie tutaj zaczęła się tworzyć legenda Króla Słońce — ale za złotymi fasadami kryją się rachunki, skandale i decyzje, które do dziś budzą pytania. Bo historia Wersalu to nie tylko opowieść o pałacu… to klucz do zrozumienia całej epoki i tego, co naprawdę napędzało jego twórcę. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/koszty-budowy-wersalu/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Sat, 18 Jul 2026 13:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/533/Palac-w-Wersalu-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/533/Palac-w-Wersalu-ds.webp"><media:title type="html">Wersal miał olśniewać Europę. Za jego złotymi fasadami kryły się gigantyczne koszty</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ „Padwa uczyniła mnie mężczyzną”. Miał 21 lat i rządził setkami studentów we Włoszech. ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/jan-zamoyski-rektor-uczelni/</link><description><![CDATA[ O Janie Zamoyskim zwykle mówi się to, co już znamy z lekcji historii: wielka polityka, mecenat nad sztuką, podpis pod konfederacją warszawską i pamięć o tolerancji religijnej. Ale to tylko najbardziej oczywista część tej opowieści. Znacznie bardziej intrygujące jest to, co wydarzyło się wcześniej — zanim stał się kanclerzem i hetmanem Stefana Batorego. Zanim pojawił się na pierwszym planie Rzeczypospolitej, przeszedł drogę, która zaczęła się daleko od dworu i sejmowych sporów: jako student, a potem rektor uniwersytetu w Padwie. I właśnie tam, w świecie nauki, kryje się klucz do tego, jak narodził się przyszły polityczny gigant. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/jan-zamoyski-rektor-uczelni/</guid><author>lw@kronikidziejow.pl (Ludwika Wykurz)</author><pubDate>Fri, 17 Jul 2026 19:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/542/Jan_Zamoyski-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/542/Jan_Zamoyski-ds.webp"><media:title type="html">„Padwa uczyniła mnie mężczyzną”. Miał 21 lat i rządził setkami studentów we Włoszech.</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Zamiast walczyć z Prusakami, rząd francuski dogadał się z wrogiem i utopił Paryż we krwi ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/komuna-paryska-geneza/</link><description><![CDATA[ Czym tak naprawdę była Komuna Paryska — i dlaczego w pewnym momencie Paryż stanął na krawędzi eksplozji? To nie była zwykła demonstracja, lecz rewolucyjny zryw mieszkańców przeciwko własnemu rządowi, rozgrywający się w cieniu wojny francusko-pruskiej, która formalnie wciąż trwała. Iskra zapalna nie wzięła się znikąd: narastała z wielu stron jednocześnie. Paryżanie czuli, że rząd kapituluje przed Otto von Bismarckiem, a ich poświęcenie w wojnie z Prusami zostanie zmarnowane. Napięcie podbiły wybory z 1871 roku, uderzenie w Gwardię Narodową i coraz wyraźniejsze sygnały, że wolność prasy jest przykręcana śrubą. W takiej atmosferze pytanie nie brzmiało „czy”, lecz „kiedy” — a moment wybuchu miał zaskoczyć wszystkich. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/komuna-paryska-geneza/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Fri, 17 Jul 2026 17:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/541/rewolta-w-Paryzu-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/5/541/rewolta-w-Paryzu-ds.webp"><media:title type="html">Zamiast walczyć z Prusakami, rząd francuski dogadał się z wrogiem i utopił Paryż we krwi</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Opuścił Wiedeń dla miasta magii i alchemii. Tak Rudolf II zmienił Pragę w najbardziej osobliwy dwór Europy ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/niesmiertelnosc-duchy-alchemia-i-anioly/</link><description><![CDATA[ Cesarz, który zamiast intryg i sejmów wybierał ciszę gabinetów pełnych zagadek. Rudolf II – władca Świętego Cesarstwa Rzymskiego – odsunął na bok polityczne gry i przeniósł centrum swojego świata z Wiednia do Pragi, by zanurzyć się w alchemii, astrologii i sztuce. Był jednocześnie marzycielem i ekscentrykiem, a przy tym mecenasem, który z czeskiej stolicy zrobił najbardziej osobliwy dwór Europy. W jego epoce nauka mieszała się z magią tak mocno, że trudno było rozróżnić jedno od drugiego – a pogoń za „kamieniem filozoficznym” wciągała najtęższe umysły swoich czasów. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/niesmiertelnosc-duchy-alchemia-i-anioly/</guid><author>emil.kwidzinski@gmail.com (Emil Kwidziński)</author><pubDate>Fri, 17 Jul 2026 06:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/4/497/Hans_von_Aachen_-_Portrait_of_Emperor_Rudolf_II--2100Q75-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/4/497/Hans_von_Aachen_-_Portrait_of_Emperor_Rudolf_II--2100Q75-ds.webp"><media:title type="html">Opuścił Wiedeń dla miasta magii i alchemii. Tak Rudolf II zmienił Pragę w najbardziej osobliwy dwór Europy</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Wyrzucony przez okno na Hradczanach przeżył. Upadek na stertę gnoju ocalił cesarskiego urzędnika ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/defenestracja-praska-znaczenie-dla-swiata/</link><description><![CDATA[ Defenestracja w Pradze to moment, od którego w Czechach nic już nie było takie samo — a echo tamtego dnia szybko poniosło się po całej Europie. Kilka osób, jedno okno i decyzja podjęta w ułamku chwili stały się iskrą, która mogła rozpalić kontynent. Dlaczego doszło do tego desperackiego gestu? Kto naprawdę pociągał za sznurki w tle religijno‑politycznego starcia między protestantami a katolikami? Za chwilę krok po kroku prześledzimy, co doprowadziło do wyrzucenia cesarskich urzędników, jak wyglądał sam przebieg wydarzeń i dlaczego właśnie ten akt uznaje się za jeden z impulsów wojny trzydziestoletniej. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/defenestracja-praska-znaczenie-dla-swiata/</guid><author>mariuszsamp1990@gmail.com (Mariusz Samp)</author><pubDate>Thu, 16 Jul 2026 19:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/7/743/defenestracja-praska-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/7/743/defenestracja-praska-ds.webp"><media:title type="html">Wyrzucony przez okno na Hradczanach przeżył. Upadek na stertę gnoju ocalił cesarskiego urzędnika</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Odkupili Luizjanę po 20 dniach. Jak Francja straciła ogromne terytoria w Ameryce ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/kolonie-francuskie-ciekawostki-i-fakty/</link><description><![CDATA[ Jeszcze w XIX wieku Francję bez wahania nazwalibyśmy potęgą kolonialną. Jej posiadłości rozsiane były niemal po całym świecie: od odległych wysp po rozległe obszary na różnych kontynentach. Międzynarodowy handel nabierał tempa, kompanie handlowe rosły w siłę, a w koloniach wyrastały imponujące rezydencje, które miały świadczyć o trwałości tego porządku. Tyle że ta pewność okazała się złudna. Imperium zaczęło się kurczyć — krok po kroku, terytorium po terytorium. Co dokładnie uruchomiło ten proces? Sprzedaże i przejęcia ziem, krwawe konflikty kolonialne, wojny o niepodległość, a czasem decyzje podjęte przy urnach. Dziś po dawnej potędze zostały już tylko nieliczne, rozproszone terytoria zależne — i to one kryją historię, której finał wcale nie jest tak oczywisty. ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/kolonie-francuskie-ciekawostki-i-fakty/</guid><author>hg@kronikidziejow.pl (Herbert Gnaś)</author><pubDate>Thu, 16 Jul 2026 15:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/7/740/kolonie-francuskie-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/7/740/kolonie-francuskie-ds.webp"><media:title type="html">Odkupili Luizjanę po 20 dniach. Jak Francja straciła ogromne terytoria w Ameryce</media:title></media:content></item><item><title><![CDATA[ Wymyślona siła, która steruje światem? Skąd wzięła się globalna teoria spisku o Iluminatach ]]></title><link>https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/czy-iluminaci-naprawde-istnieja-historia/</link><description><![CDATA[ Prawie każdy o nich słyszał, ale niewielu potrafi powiedzieć, kim byli naprawdę. W filmach i internecie urastają do rangi niewidzialnej siły, która steruje polityką, pieniędzmi i losami świata. Tymczasem ich początki są zaskakująco przyziemne: pod koniec XVIII wieku garstka idealistów uwierzyła, że da się „naprawić” ludzkość poprzez rozum, edukację i moralną odnowę. Bawarscy iluminaci, powołani do życia w 1776 roku przez Adama Weishaupta, działali tylko przez kilka lat — a mimo to zostawili po sobie cień, który nie znika. Jak to możliwe, że krótki epizod przerodził się w legendę karmiącą teorie spiskowe od czasów rewolucji francuskiej aż po erę TikToka? ]]></description><guid isPermaLink="true">https://kronikidziejow.pl/aktualnosci/historia-powszechna/czy-iluminaci-naprawde-istnieja-historia/</guid><author>emil.kwidzinski@gmail.com (Emil Kwidziński)</author><pubDate>Thu, 16 Jul 2026 13:00:00 +0200</pubDate><category><![CDATA[ historia powszechna ]]></category><media:thumbnail url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/7/736/Dollarnote_siegel_hq--2100Q75-ds.webp"/><media:content medium="image" url="https://static.kronikidziejow.pl/media/news/7/736/Dollarnote_siegel_hq--2100Q75-ds.webp"><media:title type="html">Wymyślona siła, która steruje światem? Skąd wzięła się globalna teoria spisku o Iluminatach</media:title></media:content></item></channel></rss>