Logo serwisu: Kroniki Dziejów
Menu
  • Historia Polski
    • Średniowiecze
    • Pierwsi Piastowie
    • Rozbicie dzielnicowe
    • Po zjednoczeniu
    • Nowożytność
    • XVI wiek
    • XVII wiek
    • XVIII wiek
    • Polska pod zaborami
    • Współczesność
    • Polska 1918-1945
    • Okres PRL
    • Po 1989 roku
    • Historia powszechna
      • Starożytność
      • Grecja
      • Rzym
      • Egipt i Mezopotamia
      • Pozostałe
      • Średniowiecze
      • Wczesne średniowiecze (do VIII wieku)
      • Pełne średniowiecze (IX-XIII wiek)
      • Późne średniowiecze (XIV-XV wiek)
      • Nowożytność
      • XVI wiek
      • XVII wiek
      • XVIII wiek
      • XIX wiek do 1914
      • Współczesność
      • I wojna światowa
      • XX lecie międzywojenne
      • II wojna światowa
      • Historia najnowsza
      • Zimna wojna
    • Postacie i wydarzenia
      • Postacie w historii powszechnej
      • Władcy i przywódcy
      • Podróżnicy i odkrywcy
      • Kobiety w historii świata
      • Ludzie kultury
      • Inne znane osobistości
      • Polacy
      • Władcy i przywódcy Polski
      • Polscy naukowcy i działacze społeczni
      • Ludzie kultury i inni
      • Kobiety w historii Polski
      • Wydarzenia z historii powszechnej
      • Bitwy i wojny
      • Polityka i traktaty
      • Gospodarka i społeczeństwo
      • Religia w historii świata
      • Wydarzenia z historii Polski
      • Bitwy i wojny
      • Polityka i traktaty
      • Gospodarka i społeczeństwo
    • Ciekawostki historyczne
      • Warto wiedzieć
      • Zabytki i budowle
      • Popularne zestawienia
      • Mało znane wydarzenia
      • Mało znane postacie
      • Wojskowość
      • Broń historyczna
      • Taktyki wojenne
        • Moje konto
        Facebook
        Szukaj
        • Kroniki Dziejów
        • Aktualności
        • Historia powszechna
        • Zamach w redakcji Charlie Hebdo

        Dwóch uzbrojonych mężczyzn weszło do redakcji. Pytali o konkretnych dziennikarzy, a potem zaczęli strzelać

        Charlie Hebdo
        Widok na obszar w 11. dzielnicy zamknięty dla gapiów przez policję po strzelaninie w siedzibie "Charlie Hebdo", fot. Thierry Caro / Jérémie Hartmann CC BY-SA 4.0
        Opublikowano: 21.11.2026Autor: Magda Kosińska-KrólUdostępnij

        7 stycznia 2015 roku dwaj uzbrojeni bracia wtargnęli do redakcji paryskiego tygodnika satyrycznego i zabili dwanaście osób. W ciągu kolejnych dwóch dni atak rozszerzył się na inne miejsca Paryża i okolic, a ofiar było siedemnaście. Zamach stał się jednym z najważniejszych wydarzeń w najnowszej historii Francji i podwójnym symbolem: Paryża jako miasta sterroryzowanego strachem, i sporu o to, gdzie kończy się wolność słowa.

        1. Umrzeć na stojąco, czy żyć na kolanach?
        2. 7 stycznia 2015 roku, 11:30
        3. Trzy dni pościgu
        4. Sąd
        5. „Je suis Charlie”
        6. Jak długo goi się rana?

        Umrzeć na stojąco, czy żyć na kolanach?

        Pismo „Charlie Hebdo” powstało w listopadzie 1970 roku. Był to tygodnik satyryczny, znany z ostrego, niekiedy wręcz wulgarnego humoru wymierzonego w polityków, duchownych i wyznawców różnych religii. Pracowali tam weterani francuskiej satyry. Na przestrzeni dekad wychodziły kolejne numery, a Francja powoli się zmieniała, także pod względem demograficznym.

        Obecnie Francja ma największą w Unii Europejskiej społeczność muzułmańską: według szacunków Pew Research Center z 2016 roku żyło w niej około 5,7 miliona muzułmanów, czyli 8,8 procent mieszkańców. Dla wielu z nich wizerunki proroka Mahometa są niedopuszczalne, a kpiny z niego wyznawcy islamu uznają za szczególną zniewagę. Nie wszyscy muzułmanie podzielają ten pogląd: niektórzy uczeni przypominają, że Koran nie zawiera wprost zakazu przedstawiania proroka, a w historii islamu istnieją jego wizerunki. Karykatury w tygodniku wywoływały więc spory także wewnątrz francuskiej społeczności muzułmańskiej.

        W 2006 roku Charlie Hebdo przedrukował karykatury Mahometa, które kilka miesięcy wcześniej ukazały się w duńskim dzienniku „Jyllands-Posten”. Wielki Meczet Paryża i Unia Francuskich Organizacji Islamskich pozwały tygodnik o publiczne znieważenie grupy osób ze względu na wyznanie, ale sąd uznał, że kpina dotyczy fundamentalistów, a nie muzułmanów w ogóle. Apelacja w 2008 roku potwierdziła uniewinnienie. W listopadzie 2011 roku siedziba redakcji została zniszczona w zamachu bombą zapalającą, a przemoc potępili także przywódcy francuskich muzułmanów, w tym rektor Wielkiego Meczetu Paryża Dalil Boubakeur. Redaktor naczelny Stéphane Charbonnier, znany jako Charb, trafił wtedy pod ochronę policji, a w 2013 roku znalazł się na liście osób najbardziej poszukiwanych przez Al-Kaidę.

        Mimo gróźb, redakcja nie odchodziła od charakterystycznego, prześmiewczego stylu. Mieliby rezygnować z esencji swojego pisma? W dobie wolności prasy? Charb mówił publicznie, że woli umrzeć na stojąco, niż żyć na kolanach.

        Dla jednych tygodnik był symbolem republikańskiej wolności, dla innych prowokacją, która nie zna granic. Spór o jego styl nie ustał także po tragicznych wydarzeniach ze stycznia 2015 roku.

        Stéphane Charbonnier
        Redaktor naczelny Stéphane Charbonnier, czyli Charb, fot. Ji-Elle CC BY-SA 3.0

        7 stycznia 2015 roku, 11:30

        W środę 7 stycznia 2015 roku, około 11:30, do budynku redakcji w Paryżu weszli dwaj mężczyźni uzbrojeni w karabiny szturmowe. Byli to bracia Saïd i Chérif Kouachi, urodzeni we Francji i pochodzący z rodziny algierskiej. Ich pierwszą ofiarą został pracownik techniczny Frédéric Boisseau. Chwilę potem napastnicy weszli do pomieszczenia, w którym odbywało się kolegium redakcyjne, i pytali o Charba oraz o czterech rysowników, których wymienili z nazwiska, po czym ich zabili.

        W trakcie zamachu zginął też policjant Franck Brinsolaro, który ochraniał Charba. W czasie ucieczki bracia zabili jeszcze jednego funkcjonariusza komisariatu w 11. dzielnicy Paryża, Ahmeda Merabeta. Później tłumaczyli, że działali w imieniu Al-Kaidy na Półwyspie Arabskim i chcieli pomścić publikację karykatur proroka. Organizacja potwierdziła, że w istocie stała za tą krwawą akcją.

        W redakcji i w jej najbliższej okolicy zginęło dwanaście osób. Pięciu zabitych było rysownikami: Charb (47 lat), Jean „Cabu” Cabut (76), Georges Wolinski (80), Bernard „Tignous” Verlhac (57) i Philippe Honoré (73). Cabu i Wolinski należeli do współtwórców „Charlie Hebdo”. Zginęli także ekonomista Bernard Maris (68), który w tygodniku pisał jako „Wujek Bernard”, psychoanalityczka Elsa Cayat (54) – autorka rubryki „Charlie Divan”, korektor Mustapha Ourrad (60) oraz Michel Renaud (69) – dziennikarz, którego Cabu zaprosił na spotkanie.

        Ofiarami był też wspomniany Frédéric Boisseau (42). No i dwaj policjanci: Franck Brinsolaro (49) oraz Ahmed Merabet (40). Jedenaście osób zostało rannych. Dziennikarz Philippe Lançon przeżył mimo ciężkich obrażeń i opisał to doświadczenie w książce „Le Lambeau”.

        Trzy dni pościgu

        Bracia uciekli z miejsca zamachu samochodem, po drodze wymieniając ogień z radiowozem. Porzucili auto, ale zostawili w nim legitymację Saïda – to pozwoliło policji stosunkowo szybko zamachowców zidentyfikować. Następnego dnia rano Kouachi napadli na stację benzynową koło Villers-Cotterêts, skąd zabrali jedzenie i paliwo. Kierownik rozpoznał ich i zadzwonił na policję. Bracia porzucili kolejny samochód i uciekli do rozległego lasu Retz, który przeczesywały tysiące funkcjonariuszy.

        W tym samym czasie, 8 stycznia, w podparyskim Montrouge Amedy Coulibaly, znajomy braci, zabił młodą policjantkę Clarissę Jean-Philippe (26 lat). 9 stycznia w koszernym supermarkecie Hyper Cacher na wschodzie Paryża ten sam napastnik wziął zakładników i zabił czterech klientów, grożąc, że zabije pozostałych, jeśli bracia Kouachi ucierpią.

        Rankiem 9 stycznia koło Montagny-Sainte-Félicité bracia Kouachi zabrali samochód kobiecie, która ich rozpoznała – gdy oni ruszyli w stronę Paryża, ona zawiadomiła służby. Na autostradzie N2 zamachowcy strzelali do wozów policyjnych, a w Dammartin-en-Goële, około 35 kilometrów na północny wschód od stolicy, schronili się w drukarni. Właściciela firmy puścili po krótkim czasie, a w budynku ukrywał się jeszcze jeden pracownik. Po kilku godzinach oblężenia bracia wybiegli, strzelając. Zostali zabici przez siły specjalne. Niemal w tym samym momencie inne siły szturmowały supermarket, zabijając Coulibaly’ego i uwalniając piętnastu zakładników.

        Sąd

        W procesie, który rozpoczął się 2 września 2020 roku, sądzono czternaście osób oskarżonych o pomaganie zamachowcom. Troje z nich, w tym Hayat Boumeddiene (partnerkę Coulibaly’ego, która uciekła do Syrii), sądzono zaocznie. Tego dnia na łamach „Charlie Hebdo” ponownie opublikowano karykatury proroka.

        16 grudnia 2020 roku sąd skazał trzynaście z czternastu osób na kary od czterech lat więzienia do dożywocia. Dożywocie orzeczono zaocznie wobec Mohameda Belhoucine’a, który prawdopodobnie zginął w Syrii. Główny oskarżony obecny na sali, Ali Riza Polat, znajomy Coulibaly’ego, dostał trzydzieści lat za współudział w zbrodniach terrorystycznych, choć prokuratura żądała dożywocia. W październiku 2022 roku sąd apelacyjny skazał go na dożywocie.

        „Je suis Charlie”

        Po zamachu we Francji i na świecie rozbrzmiało hasło „Je suis Charlie” („Jestem Charlie”). Słowa „Je suis...” stały się potem symbolem solidarności z ofiarami terroru – w listopadzie 2026 roku pojawiły się także obok zniczy na krakowskim Rynku.

        11 stycznia ulicami Paryża przeszedł marsz republikański, w którym uczestniczyło około półtora miliona osób, a w całym kraju, według szacunków, ponad trzy i pół miliona. Był to jeden z największych marszów w historii Francji.

        Zamach wywołał też debatę o granicach satyry, wolności słowa i szacunku dla religii oraz o bezpieczeństwie dziennikarzy. Część komentatorów krytykowała styl tygodnika, ale prawie nikt nie usprawiedliwiał przemocy. Oficjalnie władze religijne i organizacje muzułmańskie na całym świecie potępiły zamachowców. Uniwersytet Al-Azhar w Kairze oświadczył, że islam potępia wszelką przemoc.

        Jak długo goi się rana?

        Pięć dni po zamachu w „Charlie Hebdo” rząd uruchomił operację Sentinelle, w ramach której wojsko patroluje miejsca publiczne.

        13 listopada 2015 roku Paryżem wstrząsnął drugi, jeszcze bardziej krwawy zamach. W klubie muzycznym Bataclan, na stadionie Stade de France i w paryskich kawiarniach zginęło 130 osób. Tej samej nocy prezydent Hollande ogłosił na terenie całego kraju stan wyjątkowy, który pozwalał na przeszukania bez nakazu sądowego, areszt domowy i zamykanie miejsc kultu. Przedłużano go sześć razy, m.in. po zamachu w Nicei 14 lipca 2016 roku, w którym zginęło 86 osób, a wygasł 1 listopada 2017 roku. Zastąpiła go ustawa SILT, która wprowadziła do zwykłego prawa część dotychczasowych uprawnień służb, a w 2021 roku zmiany uczyniono trwałymi.

        Zamachy pozostawiły też ślad w debacie publicznej. Krytycy, w tym organizacje broniące praw człowieka, porównywali nowe przepisy do amerykańskiego Patriot Act i ostrzegali przed ograniczaniem wolności obywatelskich, szczególnie wobec muzułmanów. Rządzący odpowiadali, że walka z terroryzmem wymaga skutecznych narzędzi. Po zamordowaniu w październiku 2020 roku nauczyciela Samuela Paty’ego, który pokazywał uczniom karykatury proroka, rząd przygotował ustawę o umacnianiu zasad republiki, zwaną „antyseparatystyczną”. Uchwalono ją w lipcu 2021 roku.

        Źródła

        • https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/swiat/1969876,1,proces-ws-zamachow-na-redakcje-charlie-hebdo-kilka-refleksji.read
        • https://edition.cnn.com/world/europe/2015-charlie-hebdo-terror-attacks-fast-facts
        Czytaj także:
        • Strzelał do prezydenta USA, by zdobyć serce 18-letniej gwiazdy. Szokujące kulisy zamachu na Ronalda Reagana
        • Samochód arcyksięcia skręcił w złą alejkę i zatrzymał się tuż przed zamachowcem. Chwilę później padły śmiertelne strzały
        • Zamach, który wstrząsnął rodziną królewską. Tak zginął mentor króla Karola III

        Kroniki Dziejów
        • Grupa KB.pl - informacje
        • Kontakt
        • Reklama
        • Załóż konto
        • Logowanie
        • Facebook
        • X.com
        Mapa strony
        • Aktualności
        • Artykuły
        • Tagi
        • Autorzy
        Inne serwisy Grupy KB.pl
        • KB.pl
        • Fajny Ogród
        • Fajny Zwierzak
        • Ania radzi
        • Fajne Gotowanie
        • Spokojnie o ciąży
        Informacje prawne
        • Regulamin
        • Polityka prywatnosci i cookies
        • Regulamin DSA
        • Zaufani partnerzy
        © 2020-2026 Grupa KB.pl. All rights reserved.